Taşıt Üstü Reklamcılık Otobüs Üstü Reklam İletisine İlişkin Bir Çözümleme Önerisi: Nescafe Örneği

Evimizin penceresinden bakt›¤›m›zda karfl› apartman›n duvar›nda ya da çat›s›nda bir reklam panosuyla karfl›laflm›yor muyuz? Posta kutumuzda biriken el duyurular›n› hemen hemen her gün toplay›p, bir gün gerekir anlay›fl›yla saklam›yor muyuz? Ya da soka¤a ç›kt›¤›m›zda, ad›m att›¤›m›z yerde, bafl›m›z› çevirdi¤imiz her köflede bir reklam as›s› (afifli), bir reklam panosu ya da karfl›dan karfl›ya geçerken, yolda yürürken ya da durakta beklerken üzerine reklam görüntüsü giydirilmifl bir dolmufl ya da bir otobüs görmüyor muyuz? Reklam iletileri her yan›m›z› sarm›fl durumda. Bu do¤rultuda, çal›flmam›zda, tafl›t üstü reklam iletilerine iliflkin önerdi¤imiz göstergebilimsel tabanl› çözümleme yöntemiyle, tafl›t üstü reklam iletilerinin çözümlenmesine örnek oluflturabilecek bir otobüs üstü reklam iletisinin okur/tüketici üzerinde yaratt›¤› etki bulgulanmaya çal›fl›lm›flt›r. Bütüncemizi oluflturan reklam iletisi, ‹stanbul’da 2003 y›l›nda ‹ETT çift katl› otobüs üzerine giydirilmifl bir iletidir. Her görsel ya da dilsel ileti gibi, görüntünün bütününde “amaç ifllevler” ve “ruhbilimsel-toplumsal” ifllevler olarak tan›mlanan ifllevler yüklenmifltir. Bu anlamda, aç›k hava reklam iletisinin okurda yaratt›¤› etkinin, iletinin tasar›m aflamas›nda göz önünde bulundurulmas› gereken belirli ilkelere ba¤l› bulundu¤u ortaya ç›kmaktad›r. Ayr›ca, aç›k hava reklam iletisinin yal›n bir dipyüzey üzerinde okunakl› bir yaz› biçemi sunan k›sa bir metinden, çarp›c› ve uyumlu renklerden, üç ya da dört seslemden oluflan sözcüklerden, yerinde bir ürün tan›mlanmas›ndan ve büyük ilgi çekici resimlemelerden oluflmas› da etkili ve etkin bir reklam arac› olabilmesi aç›s›ndan unutulmamas› gereken ölçütlerdendir. Yüzey ne denli genifl olursa, ileti de o denli büyük boyutlarda tüm görsel ögeleri içerecek biçimde giydirilecek ve reklam iletisi o denli etkili olacakt›r sonucunu ç›karsamak olanakl›d›r.