Türkiye’de Medya ve Demokrasi: Medyada Çoğulculuğu İzleme Raporu Üzerine Bir Analiz

La formation d'un paysage médiatique pluraliste dans lequel les voix de différentes parties de la société peuvent être entendues est une condition préalable au bon fonctionnement d'une démocratie. Cependant, il existe divers obstacles juridiques, politiques et économiques à la réalisation de cela. Afin de surmonter ces obstacles, il faut tout d'abord suivre et identifier les problèmes qui entravent le pluralisme dans un pays. Dans cet article, le pluralisme des médias en Turquie est surveillé et les obstacles qui conduisent à des problèmes pour y parvenir sont discutés en analysant le concept de pluralisme des médias sous différentes perspectives. Grâce à la plateforme de surveillance du pluralisme des médias en ligne développée par le Centre pour le Pluralisme et la Liberté des Médias (CMPF), 200 questions sur la protection fondamentale, la pluralité du marché, l'indépendance politique et l'inclusion sociale dans les médias sont posées pour la Turquie. Sur la base des réponses à ces questions, les niveaux de risque dans chaque catégorie sont évalués, les problèmes sont identifiés et des solutions aux risques et problèmes sont suggérées. Les résultats révèlent qu'en 2021, la Turquie fait partie du groupe à haut risque dans des domaines tels que le droit d'accès à l'information dans le cadre des libertés et droits fondamentaux, les actes des organes juridiques et réglementaires ; la structure de propriété des médias et la concurrence sur les plateformes en ligne dans le contexte du pluralisme du marché des médias ; la réglementation des subventions et indépendance éditoriale dans le contexte de l'indépendance politique des médias ; l'accès aux médias pour les groupes minoritaires et la littératie des médias dans le cadre de l'inclusion sociale.

Sağlıklı işleyen bir demokrasinin ön koşulu, toplumun her kesiminin sesinin duyulduğu çoğulcu bir medya sisteminin inşasıdır. Ancak medyada çoğulculuğun önünde çok sayıda hukuki, siyasal ve ekonomik engel ve sorun alanı bulunmaktadır. Bir ülkede medyada çoğulculuğun sağlanmasının önündeki bu engelleri aşmak için öncelikle sorunların izlenmesi ve tespit edilmesi gerekmektedir. Türkiye’de medya çoğulculuğunun izlendiği ve sorunların kapsamlı bir şekilde ele alındığı bu makalede, medyada çoğulculuk farklı yaklaşımlar üzerinden tanımlanmaktadır. Centre for Media Pluralism ve Media Freedom (CMPF) tarafından geliştirilmiş olan medyada çoğulculuğu izleme aygıtının kullanımı ile belirlenen göstergeler üzerinden medyada temel haklar, medya sektöründeki çoğulculuk, siyasal bağımsızlık ve toplumsal kapsayıcılık kategorilerinde 200 soruya verilen yanıtlar ile Türkiye’de medyada çoğulculuk izlenmekte, riskler belirlenerek sorunlar tespit edilmekte ve sorunların çözümüne yönelik önerilerde bulunulmaktadır. Temel haklar ve özgürlükler kapsamında bilgiye erişim hakkı, düzenleyici ve denetleyici kurumların tasarrufları; medya sektöründeki çoğulculuk kapsamında medya sahiplik yapısı ve çevrimiçi platformlardaki rekabet; medyada siyasal bağımsızlık kapsamında medyaya devlet tarafından sağlanan kaynakların düzenlenmesi ve editoryal bağımsızlık; toplumsal kapsayıcılık kapsamında azınlık gruplarının medyaya erişimi ve medya okuryazarlığı gibi konuların değerlendirildiği bu araştırmada Türkiye tüm alanlarda yüksek risk grubunda bulunmaktadır.

Forming a pluralistic media landscape in which the voices of different parts of society can be heard is a prerequisite for a healthy, functioning democracy. However, there are various legal, political, and economic obstacles to the realization of this. In order to overcome these obstacles, first of all, the problems thwarting pluralism in a country must be tracked and identified. In this article, media pluralism in Turkey is monitored, and obstacles that lead to problems in achieving this are discussed by analyzing the concept of media pluralism from different perspectives. Through the online media pluralism monitor platform developed by the Centre for Media Pluralism and Media Freedom (CMPF), 200 questions on fundamental protection, market plurality, political independence, and social inclusiveness in media are answered for Turkey. Based on these answers, risk levels in each category are assessed, problems are identified, and solutions to the risks and problems are suggested. The findings reveal that in 2021, Turkey is in high-risk group in the areas such as the right to access to information within the scope of fundamental rights and freedoms, acts of legal and regulatory bodies; media ownership structure, and competition in online platforms within the context of pluralism in the media market; regulation of subsidies and editorial independence in the context of political independence in media; access to media for minority groups and media literacy within the scope of social inclusiveness.